Ο Χριστιανισμός συνάδει με την Αυστριακή Σχολή
Ο Joshua Mawhorter σχολιάζει το βιβλίο του καθηγητή Shawn Ritenour, «Foundations of Economics: A Christian View».
Ετικέτες: Αυστριακή Σχολή, Θρησκεία, Φιλοσοφία και Μεθοδολογία, Βιβλία
17/7/2026 • Άρθρο του Joshua Mawhorter
[Ritenour, Shawn, Foundations of Economics: A Christian View, Εκδόσεις Wipf & Stock, 545 σελίδες]
Σε ένα προηγούμενο άρθρο εξέφρασα την απογοήτευσή μου για το γεγονός ότι, όσον αφορά τα οικονομικά και τη Βίβλο, οι άνθρωποι συχνά κάνουν εσφαλμένους ισχυρισμούς λόγω άγνοιας των οικονομικών, άγνοιας της Βίβλου ή άγνοιας και των δύο. Αυτό το πρόβλημα δεν υφίσταται στο βιβλίο «Θεμέλια της Οικονομολογίας: Μια Χριστιανική Άποψη».
Το βιβλίο του Shawn Ritenour παρέχει μια εισαγωγή στα οικονομικά σε πανεπιστημιακό επίπεδο, και συγκεκριμένα στην Αυστριακή Σχολή, μέσα από το πρίσμα του βιβλικού θεϊσμού και του Χριστιανισμού. Το βιβλίο χρησιμεύει ως σύγγραμμα για το μάθημά του στο Grove City College και μπορεί να προταθεί ανεπιφύλακτα για οποιοδήποτε μάθημα οικονομικών σε ένα χριστιανικό πανεπιστήμιο.
Ο αναγνώστης μπορεί να περιμένει μια απροκάλυπτη και καθόλου απολογητική παρουσίαση της ορθής αυστριακής οικονομικής θεωρίας και των συνεπειών μιας βιβλικής-χριστιανικής κοσμοθεωρίας. Ο Ριτενούρ δεν διστάζει να αναφέρει τις παραδοχές και τα συμπεράσματά του, αλλά τα δηλώνει και τα τεκμηριώνει με σαφήνεια, καλή διάθεση, ενδιαφέροντα νοητικά πειράματα και παραδείγματα. Η ελκυστική παρουσίαση είναι ενημερωτική και διασκεδαστική και παρόμοια με το ύφος που έχει ο Ριτενούρ στις διαλέξεις του.
Όταν κάνω κριτική σε οποιοδήποτε βιβλίο, δύο λέξεις μου έρχονται στο μυαλό—η συμβολή του και η σημασία του. Ποιο είναι το ξεχωριστό πράγμα ή τα ξεχωριστά πράγματα που προσφέρει αυτό το βιβλίο και γιατί είναι σημαντικά;
Για να εστιάσουμε σε αυτήν την επισκόπηση, μπορούμε να επικεντρωθούμε σε δύο βασικές πτυχές των Θεμελίων της Οικονομολογίας, εκτός από την εξαιρετική παρουσίαση των ορθών οικονομικών: την επιστημολογία και την ηθική.
Επιστημολογία
Μια τυπική αντίρρηση σε ένα τέτοιο βιβλίο και θέμα είναι: «Δεν υπάρχει η έννοια χριστιανική οικονομολογία». Με άλλα λόγια, το βιβλίο «Μια χριστιανική άποψη» θα μπορούσε να ειπωθεί ότι εισάγει αδικαιολόγητα κανονιστικά επιχειρήματα σε αυτό που υποτίθεται ότι είναι μια αξιακά ουδέτερη επιστήμη. Σε κάποιο βαθμό, ο Ριτενούρ θα συμφωνούσε (σελ. 340),
Τα οικονομικά είναι μια κοινωνική επιστήμη που μας βοηθά να κατανοήσουμε την κτιστή τάξη. Είναι η συστηματική σχέση των νόμων που έχει θεσπίσει ο Θεός καθώς σχετίζονται με την ανθρώπινη δράση και την ανταλλαγή (σ.σ. αγαθών και υπηρεσιών). Είναι ελεύθερη από αξίες, με την έννοια ότι ανακαλύπτει και περιγράφει καθολικά αληθείς νόμους που στην πραγματικότητα υπονοούνται από την ανθρώπινη δράση. Αυτοί οι νόμοι είναι αληθείς ανεξάρτητα από το αν μας αρέσουν ή όχι. Είναι αληθείς ανεξάρτητα από την ηθική ενός ατόμου. Τα οικονομικά, καθαυτά, περιγράφουν τι είναι, όχι τι θα έπρεπε να είναι. Περιγράφουν το πώς ενεργούν οι άνθρωποι και όχι το πώς θα έπρεπε να ενεργούν.
Είναι αλήθεια ότι το έγκυρο οικονομικό δίκαιο εφαρμόζεται ανεξάρτητα από τη θρησκεία. Το οικονομικό δίκαιο δεν εφαρμόζεται διαφορετικά στον Χριστιανό, τον Εβραίο, τον Βουδιστή, τον Μουσουλμάνο ή τον άθεο. Ωστόσο, είναι κοντόφθαλμο να ισχυριζόμαστε ότι η κοσμοθεωρία δεν έχει σημασία. Είτε συνειδητά είτε ασυνείδητα, όλοι οι άνθρωποι κατέχουν θεμελιώδεις προϋποθέσεις κοσμοθεωρίας, δηλαδή ένα πλέγμα αλληλένδετων πεποιθήσεων σχετικά με τη φύση της πραγματικότητας (μεταφυσική), τη γνώση (επιστημολογία) και την ηθική (μια θεωρία για το τι είναι κανονιστικά καλό ή σωστό).
Προς το τέλος του βιβλίου, ο Ριτενούρ προσφέρει έναν πρακτικό λόγο —ο οποίος έχει αναγνωριστεί από πολλούς άλλους— αναφορικά με το γιατί η θρησκεία και η κοσμοθεωρία έχουν σημασία για την οικονομική ευημερία και την ανθρώπινη ευδοκίμηση (σελ. 525),
Λόγω της σημασίας της στη διαμόρφωση αξιών, συνηθειών και πολιτισμών, είναι δύσκολο να υπερεκτιμηθεί η σημασία της θρησκείας, καθώς επηρεάζει την οικονομική ευημερία. Τελικά, το πρόβλημα της πολιτιστικής εντολής [Γένεση 1:26-28] και της οικονομικής ανάπτυξης είναι ένα πνευματικό και διανοητικό πρόβλημα. Η ευημερία είναι θέμα επένδυσης κεφαλαίου, αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Η οικονομική ανάπτυξη εξαρτάται επίσης από τις ανθρώπινες συμπεριφορές. Ενώ η οικονομική επέκταση δεν μπορεί να εγγυηθεί την πνευματική, διανοητική, ηθική ή αισθητική ευημερία, οι θρησκευτικές απόψεις έχουν όντως τεράστια επίδραση στη γενική οικονομική απόδοση.
Πέρα από τον οικονομικό αντίκτυπο των στάσεων και των πεποιθήσεων, το βιβλίο θέτει τις επιστημολογικές βάσεις στο πρώτο κεφάλαιο. Αυτό ακολουθεί ένα παρόμοιο μοτίβο του Λούντβιχ φον Μίζες, ίσως του μεγαλύτερου οικονομολόγου του 20ού αιώνα. Ο Μίζες -και κατά συνέπεια η αυστριακή οικονομική επιστήμη- αφιέρωσε χρόνο για να επικεντρωθεί σχολαστικά στην επιστημολογία.
Είναι εύκολο, σε οποιαδήποτε μελέτη, να παρακάμπτουμε την επιστημολογία, αλλά είναι χρήσιμο να αναρωτηθούμε: Τι καθιστά δυνατή τη μελέτη των οικονομικών;
Υπάρχει ένα πλέγμα προϋποθέσεων που διέπει το αξίωμα της δράσης. Για να μελετήσουμε τα οικονομικά (ή οτιδήποτε άλλο), υπάρχουν πολλά πράγματα που πρέπει να θεωρηθούν ήδη (α πριόρι) ως αληθινά, συμπεριλαμβανομένου του νόμου της αιτιότητας, της ουσιαστικής σύνδεσης μεταξύ μέσων και σκοπών, αιτιών και αποτελεσμάτων, της αρχής της επαγωγής /ομοιομορφίας (UP), των νόμων της λογικής, των αμετάβλητων νόμων και αρχών που λειτουργούν σε έναν μεταβαλλόμενο κόσμο ροής, της ημι-προβλεψιμότητας του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης της αβεβαιότητας σχετικά με τα αποτελέσματα μιας δράσης, της βασικής αξιοπιστίας της αισθητηριακής αντίληψης, της βασικής αξιοπιστίας της μνήμης, της σύνδεσης του νου και του σώματος, της διάκρισης μεταξύ των υλικών παραγόντων - φυσικής, βιολογίας και χημείας που λειτουργούν σύμφωνα με τις φυσικές διαδικασίες - από την σκόπιμη ανθρώπινη κρίση και δράση. Το ερώτημα είναι τελικά ποια κοσμοθεωρία παρέχει αυτές τις απαραίτητες προϋποθέσεις για τη μελέτη των οικονομικών;
Ο Ριτενούρ υποστηρίζει ότι ο βιβλικός θεϊσμός και ο Χριστιανισμός παρέχουν με μοναδικό τρόπο τα θεμέλια της κοσμοθεωρίας που καθιστούν δυνατή την οικονομική επιστήμη και άλλες επιστήμες. Ο Ριτενούρ παρουσιάζει μια σταθερή αλλά ήπια εσωτερική κριτική σε εναλλακτικές θεωρίες γνώσης - σκεπτικισμό, σχετικισμό, εμπειρισμό, απριορισμό - η οποία είναι συνεκτική και εύκολα κατανοητή.
Τα σχόλιά του σχετικά με τον απριορισμό είναι ιδιαίτερα σχετικά (σελ. 7) :
Η θεωρία της επιστημολογίας που μας έχει απομείνει είναι αυτή κάποιου είδους απριορισμού ... Ο απριορισμός υποστηρίζει ότι για να αποκτήσουμε γνώση, υπάρχει κάτι που προηγείται λογικά των εμπειρικών γεγονότων. Οι απριοριστές αναγνωρίζουν ότι το μυαλό μας επιβάλλει μια ενότητα στις εμπειρίες μας, εφαρμόζοντας έμφυτες νοητικές κατηγορίες στην ταξινόμηση και την κρίση της εμπειρίας μας.
Σύμφωνα με τον Ριτενούρ, ακόμη και ο κοσμικός Καντιανός ή φαινομενικά ουδέτερος απριορισμός είναι φιλοσοφικά προβληματικός (σελ. 7),
[Ο Καντ] υποστήριξε ότι μπορούμε να κατανοήσουμε την εμπειρία μας μόνο επειδή κατέχουμε a priori κατηγορίες σκέψης, όπως η λογική, η ενότητα, ο χώρος και η αιτιότητα. Επιπλέον, πίστευε ότι αυτές οι a priori κατηγορίες που χρησιμοποιούμε για να κατανοήσουμε την εμπειρία μας είναι υποκειμενικές ικανότητες.
Δυστυχώς, αυτές οι εσωτερικές a priori κατηγορίες —ενώ μας βοηθούν να κατηγοριοποιήσουμε και να ερμηνεύσουμε την εμπειρία— δεν εγγυώνται απαραίτητα ότι θα αντιληφθούμε την αλήθεια ή την πραγματικότητα. «Μια τάξη εντυπώνεται στην εμπειρία μας, αλλά ο κόσμος όπως είναι στην πραγματικότητα παραμένει άγνωστος» (σελ. 8). Ως εναλλακτική λύση, ο Ritenour προσφέρει αυτό που υποστηρίζει ότι είναι «Ένας Καλύτερος Τρόπος» (σελ. 8),
Μπορεί να αναγνωρίζετε ότι το πρόβλημα του Καντ μας οδηγεί πίσω στον σχετικισμό και τον σκεπτικισμό. Οι κατηγορίες σας θα μπορούσαν να ισχύουν για εσάς και οι δικές μου θα μπορούσαν να ισχύουν για μένα και ποτέ δεν είναι απαραίτητο να συναντηθούν αυτές οι δύο. Έτσι, η περιπλάνησή μας σε διάφορες επιστημολογίες φαινομενικά δεν μας οδήγησε πουθενά. Αναθαρρήστε. Δεν χρειάζεται να απελπιζόμαστε. Τι γίνεται αν έχουμε νοητικές κατηγορίες αλλά οι κατηγορίες μας έχουν εμφυτευτεί μέσα μας από έναν Δημιουργό, και τι γίνεται αν έχει διαμορφώσει τόσο το μυαλό μας όσο και τον κόσμο έτσι ώστε να εναρμονίζονται; Αυτή είναι η ιδέα που παίρνουμε από την αποκάλυψη του Θεού που δίνεται στη Βίβλο.
Αυτή η προσέγγιση είναι ένας βιβλικός απριορισμός. Ξεκινά με την αποκάλυψη του Θεού τόσο στη δημιουργία Του όσο και στον γραπτό Του λόγο...
Βασικά, το επιχείρημα είναι ότι ο φυσικός χαρακτήρας του κυρίαρχου, υπερβατικού Δημιουργού-Θεού του βιβλικού θεϊσμού και του Χριστιανισμού —που αποκαλύπτεται γενικά στην κτίση και στη φύση του ανθρώπου και αποκαλύπτεται ειδικά στις Γραφές— παρέχει ένα απόλυτο θεμέλιο για την κατανοησιμότητα, την επιστημολογία, τη μεταφυσική και την ηθική. Επιπλέον, υποστηρίζεται ότι αυτή η βάση παρέχει μοναδικά το θεμέλιο για τις επιστήμες, συμπεριλαμβανομένων των οικονομικών.
Όσον αφορά τη σειρά που επιτρέπει τη μελέτη της επιστήμης, ο Ριτενούρ γράφει (σελ. 10),
...η Βίβλος επιβεβαιώνει ότι υπάρχει σκοπός και τάξη στη δημιουργία. Χωρίς αυτή την τάξη, θα ήταν αδύνατο να υπάρξει οποιοδήποτε είδος επιστήμης. Δεν θα μπορούσαν να υπάρχουν επιστημονικοί νόμοι. Όλα θα ήταν χαώδη. Ωστόσο, επειδή ο Θεός δημιούργησε ένα σύμπαν με τάξη και σκοπό, μπορούμε να ασχοληθούμε με την επιστήμη. Μπορούμε να παρατηρήσουμε φυσικές και κοινωνικές κανονικότητες. Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε έννοιες αιτίας και αποτελέσματος για να εξαγάγουμε επιστημονικούς νόμους.
Ομοίως, αν και δεν ήταν Χριστιανός, ο Mises έγραψε επίσης :
Σε έναν κόσμο χωρίς αιτιότητα και κανονικότητα των φαινομένων δεν θα υπήρχε πεδίο για ανθρώπινη συλλογιστική και ανθρώπινη δράση. Ένας τέτοιος κόσμος θα ήταν ένα χάος, στο οποίο ο άνθρωπος θα έχανε τον προσανατολισμό και την καθοδήγησή του. Ο άνθρωπος δεν είναι καν ικανός να φανταστεί τις συνθήκες ενός τόσο χαοτικού σύμπαντος.
Σε ένα προηγούμενο άρθρο, εμπνευσμένο σε μεγάλο βαθμό από την αγάπη του Δρ. Ριτενούρ για το κέικ σοκολάτας χωρίς αλεύρι («Συνταγές με τον Ρόθμπαρντ: Τι μπορεί να μας διδάξει το κέικ σοκολάτας για τα οικονομικά»), ρώτησα: «Υπό τέτοιες χαοτικές συνθήκες, πώς θα μπορούσε να υπάρχει η έννοιας της συνταγής -καταγεγραμμένες οδηγίες που παρέχουν ένα ομοιόμορφο σχέδιο δράσης για την επίτευξη ορισμένων αποτελεσμάτων με μια κανονικότητα;»
Θα ήταν καλό να κάνουμε —μαζί με τον Mises και τον Ritenour— την σκληρή δουλειά ώστε να αποκτήσουμε μεγαλύτερη επιστημολογική αυτοσυνείδηση, δηλαδή να εξετάσουμε κριτικά τι πραγματικά γνωρίζουμε και πώς το γνωρίζουμε, το πλέγμα των παραδοχών που κρύβονται πίσω από τις πεποιθήσεις μας, και να επιδιώξουμε τόσο τη συνέπεια όσο και την αιτιολόγηση για τις παραδοχές και τις πεποιθήσεις μας.
Ως επιστημονικό πεδίο, ο Ριτενούρ βλέπει την οικονομολογία σε μεγάλο βαθμό ως στοχασμό των σκέψεων του Θεού μετά από Αυτόν και ανακάλυψη της τάξης της δημιουργίας του Θεού στον κόσμο. Γράφει (σελ. 13),
Πιστεύουμε στις αλήθειες της οικονομολογίας, επειδή ο Θεός μας έχει δημιουργήσει κατ’ εικόνα Του με την ικανότητα να γνωρίζουμε και να αντιλαμβανόμαστε την αλήθεια και μία από αυτές τις αλήθειες που μας μεταδόθηκε στη δημιουργία Του και στον Λόγο Του είναι ότι, όπως ο Θεός, ενεργούμε με έναν σκοπό.
Μολονότι πολλοί μπορεί να θεωρούν τη θρησκεία γενικά, και τον Χριστιανισμό ειδικότερα, άσχετα με την οικονομολογία ή οποιαδήποτε επιστήμη, ελπίζουμε ότι το έργο του Ritenour μας προκαλεί τουλάχιστον να εξετάσουμε το πώς οι κοσμοθεωρητικές παραδοχές και η επιστημολογία διαμορφώνουν τις απόψεις μας. Σε μια ενότητα σχετικά με προτάσεις για περαιτέρω ανάγνωση, ο Ritenour συνιστά το βιβλίο «Ο Σωτήρας της Επιστήμης» του Stanley L. Jaki ως «Μια εντυπωσιακή ερημηνεία της σημασίας της χριστιανικής πίστης και του χριστιανικού δόγματος για την ανάπτυξη και την πρόοδο της επιστήμης στη Δυτική Ευρώπη κατά τον Ύστερο Μεσαίωνα» (σελ. 13). Σε αντίθεση με την κοσμική άποψη του «Διαφωτισμού» ότι ο βιβλικός θεϊσμός και ο Χριστιανισμός ήταν αντίθετοι με την επιστήμη, είναι υποστηρικτικό ότι αυτή η κοσμοθεωρία παρέχει προϋποθέσεις που οδηγούν στην ανάπτυξη της επιστήμης.
Από την αξιακά ουδέτερη οικονομική θεωρία έως τη Βιβλική ηθική
Το βιβλίο του Gary North, «Christian Economics in One Lesson», ήταν μια αναδιατύπωση του βιβλίου του Hazlitt «Economics in One Lesson», σε μια προσπάθεια να ενταχθεί η οικονομική θεωρία σε ένα βιβλικό-χριστιανικό πλαίσιο κοσμοθεωρίας. Εκτιμώντας ιδιαίτερα το έργο του Hazlitt, ο North επεσήμανε αυτά που θεωρούσε κενά, τα οποία αναμφισβήτητα καλύπτει το βιβλίο «Foundations of Economics» του Ritenour .
Ο North έγραψε :
Το κοινό [του Χάζλιτ] αποτελείτο από εγγράμματους ανθρώπους που διάβαζαν τις στήλες του για χρόνια στους New York Times. Έγραφε επίσης για επιχειρηματίες. Αλλά δεν έγραφε για ανθρώπους που βρίσκονταν στα στασίδια των αμερικανικών εκκλησιών. Ωστόσο, από την άποψη του μεγέθους του κοινού, έχασε μια μεγάλη ευκαιρία...
Ο North συνεχίζει ,
Ο Χάζλιτ δεν χαρακτήρισε ποτέ τις κυβερνητικές παρεμβάσεις που περιγράφει ως αυτό που πραγματικά είναι, δηλαδή, ως κλοπή. Ο Χάζλιτ απέφυγε προσεκτικά το θεμελιώδες ηθικό ζήτημα. Δεν έθεσε το ηθικό ζήτημα...
Οι άνθρωποι σπανίως αναστοχάζονται τη ζωή τους αφιερώνοντάς την εκ νέου σε κάτι άλλο, εξαιτίας μιας σύντομης αλυσίδας λογικών συλλογισμών...
Αν, από την άλλη πλευρά, μπορείτε να πείσετε το άτομο ότι έχει γίνει συνεργός ή ακόμα και ενεργός συμμέτοχος στο σπάσιμο του παραθύρου κάποιου άλλου, ίσως μπορέσετε να κερδίσετε την προσοχή του. Ίσως μπορέσετε να το παρακινήσετε εξετάζοντας προσεκτικά την αρχή: ου κλέψεις.
Σε μια προσπάθεια να είναι συνεπείς με την αξιακά ουδέτερη οικονομική επιστήμη, οι υπερασπιστές της ελεύθερης αγοράς συχνά αφήνουν το υποτιθέμενο ηθικό πλεονέκτημα στους προοδευτικούς, τους υπέρμαχους της κοινωνικής πρόνοιας και τους σοσιαλιστές. Συχνά πιστεύουμε ότι αν καταδείξουμε τις οικονομικές αδυναμίες του σοσιαλισμού, την αντιπαραγωγική φύση του παρεμβατισμού και τις ηθικές επιπτώσεις των καταστροφικών συνεπειών καθενός από αυτά, τότε η πνευματική σκέψη των ανθρώπων θα αλλάξει - ότι θα μετανοήσουν - και θα πιστέψουν στην ορθή οικονομική θεωρία και πολιτική. Ωστόσο, συχνά παραβλέπουμε ότι οι δεσμεύσεις των περισσότερων ανθρώπων - σωστές ή λάθος - σε απόψεις είναι ηθικές δεσμεύσεις.
(Αυτό δεν υπονοεί ότι οι άνθρωποι κατέχουν απαραίτητα ή συνήθως τις θέσεις τους λόγω ορθών ή απλώς ηθικών απόψεων, στην πραγματικότητα, σύμφωνα με την βιβλική κοσμοθεωρία, η ανθρώπινη φύση είναι ηθικά πεσμένη και συχνά παρατηρούμε ότι οι ηθικές θέσεις συνήθως δεν είναι αποτέλεσμα φιλοσοφικού στοχασμού, αλλά ad-hoc ή/και post-hoc ηθικών εκλογικεύεσεων).
Στο όνομα του Ιησού και των βιβλικών διδασκαλιών, οι άνθρωποι συνήθως προσπαθούν να αντικαταστήσουν τις εντολές του Θεού με τις παραδόσεις των ανθρώπων (βλ. κατά Μάρκον 7). Αυτή η ηθική ειδική έκκληση συνήθως συνδυάζει μεμονωμένες και μη συμφραζόμενες βιβλικές αοριστίες (π.χ., αγάπα τον πλησίον σου, φρόντισε τους φτωχούς) και προοδευτικές/παρεμβατικές προϋποθέσεις και ανησυχίες για να καταλήξει στη συνέχεια σε αδικαιολόγητα, σύγχρονα, κρατιστικά συμπεράσματα. Ο Ριτενούρ αντιμετωπίζει επιδέξια αυτό που αποκαλώ κρατιστικά non sequiturs (στην πραγματικότητα, μια διάλεξη που έδωσε ο Ριτενούρ ήταν το έναυσμα που με βοήθησε να προσδιορίσω αυτήν την έννοια) σε ένα παράδειγμα (σελ. 441) :
Παρόλο που η φορολόγηση ανθρώπων για την πληρωμή επιδοτήσεων σε άλλους που χαρακτηρίζονται ως φτωχοί αποτελεί παραβίαση των δικαιωμάτων ιδιωτικής ιδιοκτησίας, τα προγράμματα κοινωνικής πρόνοιας τείνουν να είναι αρκετά δημοφιλή ανάμεσα στους Χριστιανούς, επειδή αναγνωρίζουν τις πολυάριθμες φορές στη Βίβλο που ο Θεός καλεί τον λαό Του να φροντίζει τους φτωχούς. Πολλοί φαίνεται να χαράσσουν μια ευθεία λογική γραμμή από τις εντολές για φροντίδα των φτωχών έως τις κρατικά επιβαλλόμενες επιδοτήσεις κοινωνικής πρόνοιας. Ο Θεός θέλει να φροντίζουμε τους φτωχούς, επομένως χρειαζόμαστε το κράτος πρόνοιας.
Πολλοί Χριστιανοί έχουν εκφοβιστεί ώστε να υποθέσουν ότι, ενώ μπορεί να έχουν την ορθή οικονομική άποψη, οι προοδευτικοί έχουν την καλοσύνη, τον Ιησού και τη Βίβλο με το μέρος τους. «Μπορεί να έχετε τον θεϊστή Άνταμ Σμιθ με το μέρος σας, αλλά εμείς έχουμε τον Ιησού με το μέρος μας». Φυσικά, αυτό δεν τους εμποδίζει να υιοθετήσουν τις κοσμικές, μη χριστιανικές προϋποθέσεις και πολιτικές συνταγές του αθεϊστή, διεστραμμένου παιδεραστή Τζον Μέιναρντ Κέινς στο όνομα του Ιησού, αλλά παρεκκλίνω από το θέμα.
Πολλοί Χριστιανοί μπορεί να γνωρίζουν ότι ο πλήρης σοσιαλισμός είναι αντι-Βιβλικός, αλλά δεν διαθέτουν ούτε τον οικονομικό ούτε τον ηθικό πνευματικό εξοπλισμό για να καταπολεμήσουν αυτές τις απόψεις, με αποτέλεσμα πολλοί μεμονωμένοι Χριστιανοί και μεμονωμένες εκκλησίες να οδεύουν αργά προς τον προοδευτισμό, την κρατική πρόνοια και τον παρεμβατισμό της μέσης οδού. Το έργο του Ριτενούρ παρέχει το απολογητικό λεξιλόγιο για την καταπολέμηση αυτών των σφαλμάτων.
Με μια απλή δήλωση, διατυπώνει ένα απλό νοητικό μοντέλο για την αξιολόγηση της πολιτικής (σελ. 341) :
Μια πλήρης ανάλυση της οικονομικής πολιτικής, επομένως, πρέπει να λαμβάνει υπόψη όχι μόνο τα οικονομικά αλλά και την ηθική. Μια τέτοια ανάλυση απαιτεί την απάντηση σε δύο ερωτήματα. Πρώτον, είναι η πολιτική οικονομικά ορθή; Με τον όρο οικονομικά ορθή εννοούμε ότι είναι η πολιτική το κατάλληλο μέσο για την επίτευξη των στόχων της; Επιτυγχάνει η πολιτική αυτό που υποτίθεται ότι κάνει; Για την αξιολόγηση της οικονομικής πολιτικής, θα χρησιμοποιήσουμε τις οικονομικές αρχές που εξηγήθηκαν μέχρι στιγμής για να απαντήσουμε σε αυτά τα ερωτήματα.
Δεύτερον, είναι η πολιτική ηθικά ορθή; Με τον όρο ηθικά ορθή εννοούμε ότι η πολιτική επιδιώκει να επιτύχει έναν ηθικά νόμιμο σκοπό; Επιδιώκει να επιτύχει αυτόν τον σκοπό με ηθικά νόμιμο τρόπο; Μόνο μια πολιτική που μπορεί να απαντήσει σε όλα αυτά τα ερωτήματα καταφατικά μπορεί να γίνει δεκτή ως μια πραγματικά καλή οικονομική πολιτική.
Χρησιμοποιώντας την Αγία Γραφή και την οικονομολογία, ο Ριτενούρ υποστηρίζει με σθένος την ιδιωτική ιδιοκτησία, την ελεύθερη ανταλλαγή αγαθών κι υπηρεσιών, το υγιές χρήμα και πολλές άλλες αρχές. Αντίθετα, καταρρίπτει την ηθική υπόσταση του σοσιαλισμού, του ελέγχου των ενοικίων, των ελέγχων των μισθών και των τιμών, του περιβαλλοντισμού και πολλών άλλων κακών που προωθούνται ως καλά. Αφού παρέχει μια συντριπτική οικονομική και βιβλική-ηθική επιχειρηματολογία κατά του σοσιαλισμού, σε μία μόνο πρόταση, συνοψίζει: «Ανεξάρτητα από τα κίνητρα όσων πιέζουν υπέρ μιας κολλεκτιβιστικής (σ.σ. σοσιαλιστικής) οικονομικής μεταρρύθμισης, ο σοσιαλισμός είναι κάτι κακό, τόσο οικονομικά όσο και ηθικά.» (σελ. 500).
Αυτό το βιβλίο μπορεί να βοηθήσει τον Χριστιανό να αποκτήσει οικονομική και ηθική αυτοπεποίθηση, η οποία να είναι βαθιά ριζωμένη σε μια βιβλική κοσμοθεωρία. Χρειαζόμαστε περισσότερους εργάτες στη συγκομιδή του πνευματικού και ηθικού καταμερισμού της εργασίας.
[ Πηγή άρθρου: Economic Foundations and Christianity Are Compatible ]
