Αυτό που ο μέσος άνθρωπος σήμερα αποκαλεί «καπιταλισμό» δεν είναι καπιταλισμός, δηλαδή ελεύθερη οικονομία. Είναι κρατισμός· μια μορφή δουλείας, τυλιγμένη με τον μανδύα της ελεύθερης αγοράς.
Αυτό που γουστάρω στους κλασικούς φιλελεύθερους είναι που σου λένε ξεκάθαρα: "Κύριε, δεν σου υπόσχομαι παράδεισο, αλλά επιζητώ την ελευθερία". Αυτό είναι 100% έντιμο. Παραδέχονται τις ατέλειες της αγοράς, της κοινωνίας και των ανθρώπων, αλλά ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ Η ΖΩΗ: η διαπίστωση και η βελτίωση των ατελειών. Θα ήθελα να γνωρίσω περισσότερους τέτοιους, διότι το ένστικτό μου μου λέει ότι δεν είναι υποκριτές...
Τις ατέλειες της ανθρώπινης φύσης αναγνωρίζουν, γιατί δεν είναι παράφρονες κολλεκτιβιστές, όπως οι κομμουνιστές και οι εθνικοσοσιαλιστές, η αγορά είναι άλλο θέμα.
Ποια θεωρείς πως είναι η μεγαλύτερη ατέλεια της αγοράς;
Δεν γνωρίζω τεχνικά να απαντήσω, γιατί δεν είμαι οικονομολόγος. Αλλά σκεπτόμενος λογικά, εφόσον η ανθρώπινη φύση είναι ατελής, τότε κάθε ανθρώπινο δημιούργημα, άρα και η ελεύθερη αγορά, θα υπόκειται σε κάποια ατέλεια (χωρίς βέβαια να σημαίνει πως οτιδήποτε ατελές πρέπει να δαιμονοποιείται και να καταστρέφεται)...
Αυτό που οι κλασικοί φιλελεύθεροι ΝΟΜΙΖΑΝ ότι αποτελούσε ατέλεια της ελεύθερης αγοράς ήταν η υποτιθέμενη αδυναμία της να εξασφαλίσει προστασία, δηλαδή σώματα ασφαλείας και Δικαιοσύνη. Κι ότι επομένως εκεί χρειαζόταν το κράτος. Οι διάδοχοί τους, οι αναρχικοί φιλελεύθεροι, όπως ο Rothbard, o Hoppe και ο David Friedman (γιος του νομπελίστα Milton) έδειξαν πως αυτή η πεποίθηση ήταν μια πλάνη. Η ελεύθερη αγορά παρέχει και αυτές τις υπηρεσίες, και μάλιστα οικονομικότερα και πιο ποιοτικά από το κράτος -όπως συμβαίνει σε όλους τους υπόλοιπους τομείς ανεξαιρέτως.
Χρησιμοποιείς την λέξη «ατέλεια» για την ελεύθερη αγορά αναφερόμενος σε κάτι που επιδέχεται διόρθωση ή βελτίωση. Όμως ο όρος «ελεύθερη αγορά» σημαίνει απλά τις ανεμπόδιστες, ελεύθερες από καταναγκασμό, οικονομικές σχέσεις μεταξύ συναινούντων ενηλίκων. Δεν είναι ένα ανθρώπινο δημιούργημα, με την έννοια της ασφάλτου σ' έναν (κρατικό!) επαρχιακό δρόμο. Άσε που υπάρχουν πάμπολλα ανθρώπινα δημιουργήματα που δεν είναι ατελή, που δεν χρειάζονται δλδ κάποια βελτίωση.
Υπό αυτή την θεώρηση των πραγμάτων, ποτέ δεν έχει υπάρξει ιστορικά μία τέτοια, απολύτως ελεύθερη κοινωνία, στην οποία τα αγαθά και οι υπηρεσίες να παράγονται και να διανέμονται ελεύθερα. Μάλλον και ούτε θα υπάρξει ποτέ, γιατί σύμφωνα με την ορθή αντίληψη της ατελούς ανθρώπινης φύσης, πάντοτε θα υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι θα προσπαθούν να φτιάχνουν συγκεντρωτικές δομές και να αποκτούν συγκεντρωτική εξουσία και έλεγχο. Μακάρι πάντως να ζούσαμε σε μια φιλελεύθερη κοινωνία...
«Η απειλή του κράτους και το παράδειγμα της χιλιετούς ακρατικής Ιρλανδίας του μεσαίωνα»
Τα επιχείρηματα των Rothbard και Hoppe δεν είναι απλώς θεωρητικές κατασκευές. Μια αναρχική κοινωνία, όπως αυτή που περιέγραψαν, υπήρχε στην Ιρλανδία για 1000 χρόνια.
H απουσία κρατικού μονοπωλίου στα σώματα ασφαλείας και την δικαιοσύνη -όπως ακριβώς και η απουσία του θεσμού της δουλείας- δεν απαιτεί καθόλου τέλειους ανθρώπους. Από πού κι ως πού;
Παρεμπιπτόντως, ιστορικά έχουν ήδη υπάρξει κοινωνίες χωρίς κράτος.
Εξαιρετική ανάλυση! Ξεδιαλύνει πολλές παρανοήσεις...
Αυτό που γουστάρω στους κλασικούς φιλελεύθερους είναι που σου λένε ξεκάθαρα: "Κύριε, δεν σου υπόσχομαι παράδεισο, αλλά επιζητώ την ελευθερία". Αυτό είναι 100% έντιμο. Παραδέχονται τις ατέλειες της αγοράς, της κοινωνίας και των ανθρώπων, αλλά ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ Η ΖΩΗ: η διαπίστωση και η βελτίωση των ατελειών. Θα ήθελα να γνωρίσω περισσότερους τέτοιους, διότι το ένστικτό μου μου λέει ότι δεν είναι υποκριτές...
Τις ατέλειες της ανθρώπινης φύσης αναγνωρίζουν, γιατί δεν είναι παράφρονες κολλεκτιβιστές, όπως οι κομμουνιστές και οι εθνικοσοσιαλιστές, η αγορά είναι άλλο θέμα.
Ποια θεωρείς πως είναι η μεγαλύτερη ατέλεια της αγοράς;
Δεν γνωρίζω τεχνικά να απαντήσω, γιατί δεν είμαι οικονομολόγος. Αλλά σκεπτόμενος λογικά, εφόσον η ανθρώπινη φύση είναι ατελής, τότε κάθε ανθρώπινο δημιούργημα, άρα και η ελεύθερη αγορά, θα υπόκειται σε κάποια ατέλεια (χωρίς βέβαια να σημαίνει πως οτιδήποτε ατελές πρέπει να δαιμονοποιείται και να καταστρέφεται)...
Για του λόγου το αληθές:
https://xpressing.substack.com/p/273
https://xpressing.substack.com/p/d-friedman-video
Αυτό που οι κλασικοί φιλελεύθεροι ΝΟΜΙΖΑΝ ότι αποτελούσε ατέλεια της ελεύθερης αγοράς ήταν η υποτιθέμενη αδυναμία της να εξασφαλίσει προστασία, δηλαδή σώματα ασφαλείας και Δικαιοσύνη. Κι ότι επομένως εκεί χρειαζόταν το κράτος. Οι διάδοχοί τους, οι αναρχικοί φιλελεύθεροι, όπως ο Rothbard, o Hoppe και ο David Friedman (γιος του νομπελίστα Milton) έδειξαν πως αυτή η πεποίθηση ήταν μια πλάνη. Η ελεύθερη αγορά παρέχει και αυτές τις υπηρεσίες, και μάλιστα οικονομικότερα και πιο ποιοτικά από το κράτος -όπως συμβαίνει σε όλους τους υπόλοιπους τομείς ανεξαιρέτως.
Χρησιμοποιείς την λέξη «ατέλεια» για την ελεύθερη αγορά αναφερόμενος σε κάτι που επιδέχεται διόρθωση ή βελτίωση. Όμως ο όρος «ελεύθερη αγορά» σημαίνει απλά τις ανεμπόδιστες, ελεύθερες από καταναγκασμό, οικονομικές σχέσεις μεταξύ συναινούντων ενηλίκων. Δεν είναι ένα ανθρώπινο δημιούργημα, με την έννοια της ασφάλτου σ' έναν (κρατικό!) επαρχιακό δρόμο. Άσε που υπάρχουν πάμπολλα ανθρώπινα δημιουργήματα που δεν είναι ατελή, που δεν χρειάζονται δλδ κάποια βελτίωση.
Υπό αυτή την θεώρηση των πραγμάτων, ποτέ δεν έχει υπάρξει ιστορικά μία τέτοια, απολύτως ελεύθερη κοινωνία, στην οποία τα αγαθά και οι υπηρεσίες να παράγονται και να διανέμονται ελεύθερα. Μάλλον και ούτε θα υπάρξει ποτέ, γιατί σύμφωνα με την ορθή αντίληψη της ατελούς ανθρώπινης φύσης, πάντοτε θα υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι θα προσπαθούν να φτιάχνουν συγκεντρωτικές δομές και να αποκτούν συγκεντρωτική εξουσία και έλεγχο. Μακάρι πάντως να ζούσαμε σε μια φιλελεύθερη κοινωνία...
«Η απειλή του κράτους και το παράδειγμα της χιλιετούς ακρατικής Ιρλανδίας του μεσαίωνα»
Τα επιχείρηματα των Rothbard και Hoppe δεν είναι απλώς θεωρητικές κατασκευές. Μια αναρχική κοινωνία, όπως αυτή που περιέγραψαν, υπήρχε στην Ιρλανδία για 1000 χρόνια.
https://xpressing.substack.com/p/e11?utm_source=publication-search
H απουσία κρατικού μονοπωλίου στα σώματα ασφαλείας και την δικαιοσύνη -όπως ακριβώς και η απουσία του θεσμού της δουλείας- δεν απαιτεί καθόλου τέλειους ανθρώπους. Από πού κι ως πού;
Παρεμπιπτόντως, ιστορικά έχουν ήδη υπάρξει κοινωνίες χωρίς κράτος.